Trong hai ngày 9–10/9/2026, tại Seoul, Hàn Quốc, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) và Cơ quan Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hàn Quốc (KDCA) đã đồng chủ trì Hội nghị Đối tác GOARN khu vực Tây Thái Bình Dương. Sự kiện quy tụ hơn 100 chuyên gia y tế khẩn cấp thuộc 56 tổ chức của 21 quốc gia, tập trung thảo luận về vấn đề có ý nghĩa chiến lược đối với an ninh y tế khu vực: làm thế nào để xây dựng lực lượng y tế khẩn cấp đủ năng lực, kết nối chặt chẽ và có thể nhanh chóng tăng cường khi một quốc gia cần hỗ trợ.
Từ năng lực quốc gia đến khả năng ứng phó của khu vực
GOARN (Global Outbreak Alert and Response Network) là Mạng lưới Cảnh báo và Ứng phó Dịch bệnh Toàn cầu do WHO điều phối từ năm 2000. Hiện mạng lưới tập hợp hơn 390 tổ chức trên toàn cầu; riêng khu vực Tây Thái Bình Dương có 94 tổ chức đối tác tại 19 quốc gia, chiếm khoảng một phần tư số đối tác GOARN toàn cầu. Điểm cốt lõi của GOARN không chỉ nằm ở quy mô mạng lưới, mà ở khả năng kết nối đúng chuyên gia với đúng nhu cầu của quốc gia đang xảy ra tình trạng khẩn cấp.
Ngay trong năm 2026, các đối tác GOARN tại Tây Thái Bình Dương đã hỗ trợ 9 chuyên gia tham gia 6 nhiệm vụ thực tế – từ ứng phó dịch sởi tại Việt Nam đến kiểm soát HIV tại Fiji, cung cấp nguồn lực tăng cường quan trọng trong các lĩnh vực dịch tễ học, giám sát và quản lý ca bệnh lâm sàng.
Tại hội nghị, các chuyên gia đã cùng lập bản đồ năng lực hiện có và xác định những khoảng trống kỹ thuật của khu vực. Ba nhóm năng lực trọng tâm cần tiếp tục củng cố gồm: An ninh mạng và khả năng chống chịu của hạ tầng y tế thiết yếu; Nước sạch, vệ sinh và sức khỏe môi trường (WASH); Năng lực đối phó các tình huống khẩn cấp sinh học, hạt nhân cũng như an ninh hạt nhân và bức xạ.
Thượng tá, TS. Nghiêm Xuân Hoàn – Trưởng phòng Khoa học quân sự, đại diện Bệnh viện TWQĐ 108 trao đổi, kết nối chuyên môn với các đại biểu quốc tế tại Hội nghị Đối tác GOARN khu vực Tây Thái Bình Dương 2026.
Bệnh viện TWQĐ 108: Từ năng lực chuyên môn đến năng lực sẵn sàng tham gia ứng phó
Với thế mạnh của một bệnh viện đa khoa, chuyên sâu tuyến cuối, Bệnh viện có điều kiện phát triển đội ngũ chuyên gia trong những lĩnh vực có liên quan trực tiếp đến ứng phó y tế khẩn cấp (health emergency response) như: quản lý ca bệnh lâm sàng, bệnh truyền nhiễm, hồi sức cấp cứu, xét nghiệm và chẩn đoán sinh học phân tử, kiểm soát nhiễm khuẩn, nghiên cứu y sinh và đào tạo. Việc tham gia GOARN mở ra một hướng tiếp cận chiến lược: không chỉ tiếp nhận tri thức quốc tế mà còn từng bước chuẩn bị nguồn lực chuyên môn có khả năng đóng góp trở lại cho mạng lưới khu vực và toàn cầu.
Bệnh viện đồng thời sở hữu nền tảng hợp tác quốc tế vững chắc thông qua Trung tâm Nghiên cứu Y học Việt–Đức (VG-CARE) và dự án PACE-UP.
ThS. Salome Steinke – Quản lý dự án PACE-UP trình bày báo cáo về các hoạt động hợp tác và định hướng kỹ thuật tại hội nghị, làm cơ sở thúc đẩy kết nối mạng lưới chuyên sâu.
Từ những kinh nghiệm tiếp nhận tại GOARN, một định hướng có giá trị thực tiễn đối với Bệnh viện là từng bước xây dựng đội ngũ chuyên gia sẵn sàng triển khai (deployment-ready experts). Đó là lực lượng không chỉ giỏi chuyên môn mà còn được trang bị kỹ năng làm việc trong môi trường nhiệm vụ y tế khẩn cấp quốc tế, tuân thủ các tiêu chuẩn an toàn – an ninh, phối hợp đa chuyên ngành, điều phối, báo cáo và đáp ứng yêu cầu thực địa.
Ở cấp độ cao hơn, Bệnh viện có thể hướng tới việc lập bản đồ năng lực chuyên gia, xây dựng danh mục nhân lực (roster), tổ chức đào tạo và diễn tập thực chiến (simulation exercises), chuẩn hóa các năng lực cần thiết để hình thành các nhóm chuyên môn có khả năng phối hợp nhanh khi có yêu cầu, thông qua cơ chế GOARN/WHO và các cơ quan có thẩm quyền.
Giá trị của việc tham gia GOARN không chỉ nằm ở khả năng cử chuyên gia ra nước ngoài. Những bài học kinh nghiệm thực tiễn từ các sứ mệnh ứng phó dịch bệnh (outbreak response missions) sẽ quay trở lại củng cố chính năng lực nội tại của Bệnh viện trong việc phát hiện sớm nguy cơ, quản lý bệnh truyền nhiễm mới nổi, tổ chức xét nghiệm, kiểm soát nhiễm khuẩn, điều phối tình huống khẩn cấp, quản lý nguồn lực và đào tạo đội ngũ phản ứng nhanh.
Trong một thế giới mà dịch bệnh mới nổi, thiên tai, biến đổi khí hậu và các nguy cơ y tế xuyên biên giới đan xen phức tạp, sự sẵn sàng không bắt đầu khi khủng hoảng xảy ra mà phải được xây dựng từ trước khủng hoảng. Với nền tảng chuyên môn vững chắc và việc mở rộng hợp tác hiệu quả trong mạng lưới GOARN, Bệnh viện TWQĐ 108 tiếp tục khẳng định vai trò tiên phong, biến năng lực chuyên môn thành năng lực sẵn sàng ứng phó, qua đó vừa hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ bảo vệ và chăm sóc sức khỏe nhân dân trong nước, vừa đóng góp có trách nhiệm vào năng lực y tế khẩn cấp chung của khu vực và quốc tế.
Phạm Định, Trung tâm Nghiên cứu y học Việt Đức (VG-CARE), Bệnh viện TWQĐ 108